آتشکده ورهرام(بهرام)
قدمت : پهلوی (۱۳۰۴-۱۳۵۷ ه ش )
( تاریخ میلادی : ۱۹۲۵-۱۹۷۹ م )
این عمارت که در فهرست آثار معماری معاصر یزد قرار دارد، به همت
زردشتیان یزد وپارسیان هند در سال ۱۳۱۳ خورشیدی تحت نظارت و سرپرستی
آقای ارباب جمشید امانت بنا شده است.ساختمان اصلی در وسط حیاطی
بزرگ بر بلندی قرار دارد .حوضی مدور و بزرگ در محور ورودی بنا به آن
زیبایی خاصی بخشیده است. آتش در محفظهای بلندتر از سطح زمین در
اتاقینسبتاً وسیع و دور از تابش خورشید قرار گرفته و اتاقهایی برای
مراسم نیایش پیرامون آن طراحی شده است. در مورد قدمت تاریخی آتش این
آتشکده ،نزدیک ۱۵۱۵ سال پیش آن آتشکده ناهید پارس به روستای هفتادر(نزدیک
عقدا) منتقل شد و از انجا به ترک آباد در اردکان نقل مکان کرد و پس از سی
سال نگهداری در غار اشکفت یزدان آن را در سال ۱۳۲۵ خورشیدی به شهر یزد
آوردند و در خانه دستور بزرگ شهر، در محله دستوران جای داده شد و از آن جا
به گهنبار خانه و محل کنونی این آتش ، در کوچه آتشکده خیابان آیت الله
کاشانی انتقال یافت. سرستون ها و ازاره های سنگی این بنا با نقوش برجسته
زیبا ، کار هنرمندان اصفهانی است که در اصفهان تراش خوردند و به یزد حمل
شدند. به نظر می رسد معماری بنا تا حدودی از معماری آتشکده های پارسیان هند
تأثیر گرفته باشد.
آدرس : کوچه آتشکده خیابان آیت الله کاشانی
آتشکده چکچو
محلی است در کوههای میان اردکان و انجیره (در راه طبس) که از یزد
۴۸ کیلومتر فاصلهدارد وجه تسمیه آن به این دلیل نزول آب به صورت چک
چک از کوههای سنگی سخت و بریده به«چک چک»و «چکچکو» معروف شده
است. زرتشتیان به آن جا اعتقاد دارند و مقدسش می شمارند و در آنمحل
تعدادی بنای مناسب و راحت برای ایام زیارت احداث شده است.
زرتشتیان این محل را پیرسوز می خوانند و از روز سوم تا دهم تیرماه برای
زیارت و نذورات به این جا می آیند .
آدرس :۴۸ کیلومتری یزد
سایر آتشکده ها
سایر مکانهای مذهبی زرتشتی عبارتند از: آتشکده یزد، پیرسبز در
اردکان،درب مهر، درب کهن، درب مهرنوش و درب دستوران در یزد،
پیرانگاه سروچم، پیرشاه و ورهرام ایزد درخرمشاه، پیر مهریزاد در
آبشاهی، پیر نارستانه نزدیک در بید، پیر بانو در روستای زرجو عقدا، پیر
نارلی در جنوبیزد،گاهنبارخانه موبدان در کوچه دبستان دینیاری
آدرس :یزد
آتشکده درمهر
آتشکدههای زردشتیان بنا بر مقام اهمیت بر سه دسته است: آتش
دادگاه که در خانهها افروخته میشود و صورت خانوادگی دارد مراسم
تقدیس ندارد. آتش خانواده را جان خانواده می دانند. آتش دادگاه را
موبدان بر پا میدارند، اما افراد عادی نیز میتوانند به خدمت آن
بپردازند. معمولاً زرتشتیان متمکن در خانه های خود آتش دادگاه را شعله ور
نگه می دارند. آتش آدران (درب مهر)از آتش دادگاه برتر است و اختصاص
به شهر و بلوکات بزرگ دارد.
آدرس :یزد